KHOA HỌC CÂY QUẢ

 Xác định gen đích trên toàn hệ gen cây hồ tiêu – gen BAHD trong tiến trình sinh tổng hợp piperine. Nguồn: M A Fayad ,  Sona Charles ,  S Shelvy ,  T E Sheeja ,  K Sangeetha ,  U B Angadi ,  Gitanjali Tandon ,  Mir Asif Iquebal ,  Sarika Jaiswal ,  Dinesh Kumar . 2025. Whole genome based identification of BAHD acyltransferase gene involved in piperine biosynthetic pathway in black pepper . J Biomol Struct Dyn .;   2025 Aug; 43(12):5806-5818.  doi: 10.1080/07391102.2024.2313164. Hồ tiêu ( Piper nigrum  L.), loài cây trồng thuộc chi Piper , một gia vị rất quan trọng có ý nghĩa cao về khinh tế và sinh môi . Hồ tiêu được xem là " Vua của Gia vị " vì độ cay nồng của nó , có sự đóng góp của chất piperine .   Enzyme BAHD acyl transferase , rất cần thiết cho chu kỳ cuối để sinh tổng hợp chất piperine được người ta tập trung nghiên cứu nhằm mục đích xác định được isoform (chất đồng phân) ứng cử viên khi tổng hợp piperin...

Kỹ thuật tạo ra siêu thực phẩm tiếp theo: công nghệ bti khai phá tiềm năng canh tác quy mô lớn cây mâm xôi vàng   Nguyễn Thị Quỳnh Thuận theo Viện Boyce Thompson. Quả mâm xôi vàng có vị giống như sự kết hợp giữa dứa và xoài, chứa nhiều chất dinh dưỡng như một loại siêu thực phẩm và ngày càng phổ biến trong các cửa hàng tạp hóa ở Mỹ. Nhưng những cây cho ra loại quả màu vàng cam tươi sáng này lại mọc hoang dại và khó kiểm soát do đạt đến chiều cao qua cao khiến việc canh tác quy mô lớn trở nên không khả thi. Các nhà nghiên cứu tại Viện Boyce Thompson (BTI) đã giúp giải quyết vấn đề đó. Sử dụng công nghệ chỉnh sửa gen CRISPR, một nhóm cộng tác bao gồm giáo sư  Joyce Van Eck  của BTI đã tạo ra những cây mâm xôi vàng nhỏ gọn, ngắn hơn 35% so với giống cây dại, giúp chúng có thể được sử dụng trong nông nghiệp thương mại. “Cây mâm xôi vàng có tiềm năng rất lớn như một loại cây trồng giàu dinh dưỡng, nhưng đặc điểm sinh trưởng lớn và rậm rạp của nó đã cản trở sản xuấ...

Kết quả “resequencing” cho thấy tính đa dạng di truyền và kiến trúc di truyền của nguồn vật liệu giống sầu riêng Nguồn; Yiwang Zhong ,  Liying Feng ,  Huidong Deng ,  Xiaohao Ji ,  Jing Zhang ,  Yangyang Sun ,  Peifan Lin ,  Yang Qiao ,  Shenghua Xie ,  Haibo Wang ,  Lijun Guo ,  Xuejie Feng . 2025. Genomic resequencing reveals genetic diversity, population structure, and core collection of durian germplasm . Commun Biol .;   2025 Aug 23; 8(1):1273.  doi: 10.1038/s42003-025-08715-3. Sầu riêng Durio zibethinus Murr. là loài cây ăn quả nhiệt đới có tầm quan trọng toàn thế giới, được đánh giáo cao nhờ hương vị độc đáo và giá trị dinh dưỡng. Tuy nhiên, chỉ có một nền tảng di truyền hẹp trong cải tiến giống sầu riêng. Tác giả tiến hành kỹ thuật “whole-genome resequencing” của 114 mẫu giống sầu riêng đa dạng được thu thập ở Trung Quốc, xác định hơn 39 triệu SNPs chất lượng cao trong toàn hệ thống genome sầu riêng, biểu t...

Hệ gen so sánh của nấm A spergilus flavus mang độc tố, biểu thị sự đa dạng của mycotoxin và tính thích ứng của cây điều sau thu hoạng ở ven biển Kenya Nguồn: Kyalo Katua ,  George Lazaro Kitundu ,  Pauline Wambui Gachanja ,  Colletah Rhoda Musangi ,  Bicko Steve Juma ,  Dennis Wamalabe Mukhebi ,  Cromwell Mwiti Kibiti ,  Sauda Swaleh ,  Wilton Mwema Mbinda . 2025. Comparative genomics of aflatoxigenic A. flavus reveals mycotoxin diversity and postharvest adaptation in cashew nuts from coastal Kenya .   Sci Rep .;   2025 Nov 27; 15(1):42332.  doi: 10.1038/s41598-025-26433-y. Điều là loài cây trồng có giá trị kinh tế chủ lực của vùng duyên hải Kenya, sản lượng điều hiện đang đối mặt với nhiều thách thức trong giai đoạn sau thu hoạch bởi tạp nhiễm của nấm có độc tố, đặc biệt là Aspergillus flavus và Aspergillus aculeatus . Loài nấm này sản sinh ra những  mycotoxins (độc tố), bao gồm aflatoxins, potent carcinogenic (c...

 Tổng quan về những kịch bản bệnh siêu vi trên cây đu đủ ở thế giới Nguồn: T Nivetha ,  P Renukadevi ,  M Gayathri ,  N Indra ,  D Vidhya ,  B Rajagopal . 2025. Global scenario of viruses infecting papaya . 3 Biotech ;   2025 Jul; 15(7):208.  doi: 10.1007/s13205-025-04370-x.   Đu đủ ( Carica papaya ), thành viên của họ  Caricaceae , là loài cây ăn trái quan trọng  được trồng rộng khắp ở vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới trên thế giới, bao gồm  Brazil, China, India, Indonesia, Jamaica, Mexico, Nigeria, Peru, Philippines, Taiwan, Thailand và Hoa Kỳ. Nguồn gốc xuất xứ là Trung Mỹ và Bắc Mỹ, phân bố trên toàn cầu nhờ tính thích nghi với khí hậu đa dạng và những điều kiện đất khác nhau. Nổi tiếng nhờ giá trị dinh dưỡng của nó, nhưng cây đu đủ được nông dân sử dụng nhiều y dược liệu, với tất cả bộ phận của cây đều có giá trị dược liệu. Cho dù cây có giá trị kinh tế như vậy, nhưng canh tác đu đủ đang đối mặt với nhiều thách t...

Ảnh hưởng của tỷ lệ phân NPK bón vào thời kỳ phát triển trái đến hiện tượng rối loạn sinh lý trái sầu riêng Musang King (Durio zibethinus) trong vụ thuận tại huyện Phong Điền, thành phố Cần Thơ Nguyễn Huỳnh Dương 1* , Trương Hoàng Phong 2 , Lê Vĩnh Thức 1 , Trần Văn Hậu 1 DOWNLOAD TÓM TẮT Nhằm xác định hiệu quả của tỷ lệ phân NPK bón vào thời kỳ phát triển trái đến hiện tượng rối loạn sinh lý giống sầu riêng Musang King, các thí nghiệm đồng ruộng về phân bón được bố trí theo khối ngẫu nhiên hoàn toàn với 6 nghiệm thức, 5 lần lặp lại, mỗi ô một cây, và được tiến hành trên vườn cây 7 năm tuổi tại huyện Phong Điền, thành phố Cần Thơ trong vụ thuận từ tháng 10/2023 đến tháng 5/2024. Thí nghiệm có 6 nghiệm thức với tỷ lệ phân NPK khác nhau, được bón vào ba thời điểm 30, 45 và 60 ngày sau khi đậu trái (NSKĐT), mỗi lần bón 1.000 g/cây. Kết quả nghiên cứu cho thấy, tỷ lệ phân NPK có ảnh hưởng đến thành phần, khối lượng, năng suất, chất lượng và hiện tượng rối loạn sinh lý trái ...

 Các nhà nghiên cứu phát triển giống cà chua chịu lạnh Nguyễn Tiến Hải theo Phys.org Mức độ sterol được glycosyl hóa tăng cao trong cà chua - cây có nguồn gốc nhiệt đới - giúp cải thiện khả năng chịu lạnh bằng cách ổn định màng tế bào và kích hoạt các con đường tín hiệu hormone.   Nguồn: Plant Physiology (2025). Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Plant Physiology đã mở ra hướng phát triển các giống cà chua ( Solanum lycopersicum ) có khả năng chống chịu lạnh tốt hơn. Kết quả cho thấy việc tăng mức độ sterol được glycosyl hóa trong cà chua giúp tăng khả năng chịu lạnh bằng cách ổn định màng tế bào và kích hoạt các con đường tín hiệu hormone. Các cây biến đổi gen thể hiện phản ứng sớm hơn trước nhiệt độ lạnh, với sự hoạt hóa mạnh hơn của các enzyme chống oxy hóa, các gen phòng vệ liên quan đến phản ứng với stress phi sinh học và các con đường sinh tổng hợp polyamine. Nghiên cứu này là bước tiến quan trọng trong việc cải thiện sản xuất cà chua tại các vùn...

Vì sao xoài rụng trước khi chín - và cách khoa học đang giúp xoài giảm rụng Nguyễn Tiến Hải theo Phys.org Bạn đã bao giờ tự hỏi vì sao cây xoài rụng quả trước khi chúng kịp chín chưa? Mỗi mùa vụ, những người trồng xoài trên khắp nước Úc phải bất lực nhìn hàng triệu quả xoài rụng xuống đất quá sớm. Những quả xoài này không bao giờ chín đúng thời điểm, không đến được tay người tiêu dùng và gây ra tổn thất lớn - cả về kinh tế lẫn môi trường. Hiện tượng rụng quả sớm là nguyên nhân chính dẫn đến năng suất xoài thấp, với tỷ lệ quả trưởng thành có thể chỉ đạt 0,1% . Điều này khiến người trồng thiệt hại hàng triệu đô la và lãng phí nhiều nguồn lực quan trọng. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gay gắt, việc hiểu rõ vì sao quả xoài bị rụng trước thu hoạch mang ý nghĩa toàn cầu, ảnh hưởng đến an ninh lương thực cũng như lợi nhuận nông nghiệp. Xoài là cây trồng có giá trị cao ở Úc, với sản lượng hơn 63.000 tấn hàng năm , đóng góp khoảng 220 triệu đô la Úc cho nền kinh tế mỗi năm....

 Đặc điểm của các gen CXE của cây dứa và biểu hiện tính trạng mùi thơm khi trái dứa chín Nguồn: Wenxin Xu ,  Tangxiu Li ,  Jing Wu ,  You Wang ,  Junting Feng ,  Aiping Luan ,  Okandze Poho Pérol Carzorel ,  Shuqiang He ,  Junhu He ,  Chengjie Chen ,  Wuqiang Ma . 2025. Characterization of  CXE  genes in pineapple and their aroma-related expression during fruit ripening . Front Plant Sci ence; 2025 Dec 8:16:1733743.  doi: 10.3389/fpls.2025.1733743. Carboxylesterases ( CXE s) là enzymes thủy phân có tính chất ester gắn liền với sự phân hủy các ester dễ bay hơi và phóng thích mùi thơm đặc trưng của trái dứa. Dứa có mùi thơm mạnh và giàu ester, tuy nhiên, họ gen  CXE   của nó vẫn chưa được định tính. Các tác giả đã thực hiện nhận dạng toàn hệ gen và tiến hành phân tích họ gen  CXE  của cây dứa, và họ tìm thấy 20 thành viên, xác định   AcCXE4   và   AcCXE7  là hai regulators t...

 Babaco Mosaic Virus (BabMV) kích hoạt sự tái lập trình hệ transcriptome quy mô lớn của cây đu đủ Carica papaya Nguồn: Maria Gabriela Maridueña-Zavala ,  Hamada AbdElgawad ,  Mohammad K Okla ,  Juan Manuel Cevallos ,  Gerrit T S Beemster ,  Carlos Noceda . 2025. Babaco Mosaic Virus (BabMV) Induces Genome-Wide Transcriptomic Reprogramming in Carica papaya . P hysiol Plant ;   2025 May-Jun; 177(3):e70270.  doi: 10.1111/ppl.70270. Hình: Triệu chứng của bệnh siêu vi trên cây đu đủ: Papaya BabMV và PRSV Sự xuất hiện gần đây của bệnh siêu vi Babacco Mosaic Virus (BabMV), một potexvirus được biết xâm nhiễm Vasconcellea heilbornii (babaco), đã và đang làm dấy lên những lo ngại siêu vi như vậy xâm nhiễm trên giống đu đủ trồng. Muốn đánh giá tác động của BabMV trên cây đu đủ, người ta thực hiện một phân tích toàn diện transcriptome trên toàn hệ gen nhằm đánh giá ảnh hưởng của virus trên biểu hiện gen và phản ứng tự vệ của đu đủ ( Carica papaya ). Lá ...

Tính trạng tích hợp được sinh lý, sinh hóa và kích thích tố quy định chống chịu khô hạn của cây điều (Anacardium occidentale L.) Nguồn:  Babli Mog ,  S G Harsha ,  Laxmi Sharma ,  J Dinakara Adiga ,  Krishnappa Rangappa ,  Shamsudheen Mangalassery ,  S V Ramesh ,  Manjesh Guligenahalli Narayanappa ,  G S Mohana ,  Veena Gonibeedu Lakshmana ,  H P Bhagya ,  Prabha Moirangthem ,  E Eradasappa ,  Suman Roy ,  C Anilkumar ,  A N Lokesha ,  B Chowdhury . 2026.  Integrated physiological, biochemical and hormonal traits determine drought tolerance and yield stability in cashew ( Anacardium occidentale  L.) .  Sci Rep .;   2026 Feb 22.  doi: 10.1038/s41598-026-39321-w. Thiệt hại khô hạn ,  bởi biến đổi khí hậu ,  biểu thị yếu tố hạn chế tăng trưởng chủ yếu ,  khả năng phát triển sinh dục của cây ,  và năng suất hạt điều  ( Anacardium occidentale  L.), ...