KHOA HỌC CÂY QUẢ

 Kiến trúc di truyền các tính trạng rễ cây nho hoang dại Vitis berlandieri làm gốc ghép giống nho trồng Nguồn:  Louis Blois ,  Marina de Miguel ,  Pierre-François Bert ,  Nathalie Ollat ,  Bernadette Rubio ,  Kai P. Voss-Fels ,  Joachim Schmid  &  Elisa Marguerit . 2023. Dissecting the genetic architecture of root‑related traits in a grafted wild  Vitis berlandieri  population for grapevine rootstock breeding. Theoretical and Applied Genetics (Nov. 2023) 136:223;  https://doi.org/10.1007/s00122-023-04472-1   Hình: Vitis berlandieri hoang dại làm gốc ghép.   Trong thực vật đa niên thân gỗ, di truyền số lượng và di truyền được nghiên cứu trên quần thể “association” (không cần lai) vẫn còn rất ít các đặc điểm liên quan đến rễ, do thời gian nghiên cứu cần kéo dài để có được cây trưởng thành và sự phức hợp của kiểu hình. Đối với cây nho, cây trồng là giống ghép, hầu hết gốc ghép được sử dụ...

Chức năng của phân tử lncRNAs  và circRNAs của cây hồ tiêu (Piper nigrum L.) Nguồn:  Baibhav Kumar ,  Bibek Saha ,  Sarika Jaiswal ,  U B Angadi ,  Anil Rai ,  Mir Asif Iquebal . 2023. Genome-wide identification and characterization of tissue-specific non-coding RNAs in black pepper ( Piper nigrum  L.). Front Plant Sci.; 2023 Mar 16: 14:1079221. doi: 10.3389/fpls.2023.1079221.   Phân tử lncRNAs (long non-coding RNAs) và phân tử circRNAs (circular RNAs) là hai lớp phân loại của phân tử ncRNAs (non-coding RNAs) hiện diện phổ biến trong tế bào thực vật, có chức năng điều tiết rất nhiều gen khác nhau ở mức độ trước và sau phiên mã. Trước đây được coi là không có gì rõ ràng (junk: rác), những phân tử ncRNAs này bây giờ được xem như có vai trò quan trọng trong kết quả điều tiết sự biểu hiện gen, đặc biệt trong trường hợp cây bị stress trong nhiều loài thực vật. Cây tiêu, có tên khoa học là  Piper nigrum  L., mặc dù là loài cây g...

Thực hiện “resequencing” hệ gen cây sầu riêng Nguồn:  Wanapinun Nawae ,  Chaiwat Naktang ,  Salisa Charoensri ,  Sonicha U-Thoomporn ,  Nattapol Narong ,  Orwintinee Chusri ,  Sithichoke Tangphatsornruang ,  Wirulda Pootakham . 2023. Resequencing of durian genomes reveals large genetic variations among different cultivars. Front Plant Sci.; 2023 Feb 16:14:1137077. doi: 10.3389/fpls.2023.1137077.   Sầu riêng ( Durio zibethinus ), được mệnh danh là  "King of Fruits," (vua trái cây) là loài cây trồng quan trọng về kính tế ở Đông Nam Á. Nhiều giống sầu riêng đã và đang được phát triển thành công. Theo nghiên cứu, người ta tiến hành “resequencing” hệ gen của ba giống sầu riêng phổ biến tại Thái Lan, đó là: Kradumthong (KD), Monthong (MT), và Puangmanee (PM) để xem xét mức đa dạng di truyền của giống sầu riêng. Hệ gen cây KD, MT, và PM có kích thước phân tử là 832.7, 762.6, và 821.6 Mb, theo thứ tự. Giải thích chi tiết di truyền (ann...

 Các nhà nghiên cứu tạo cây dưa hấu đơn bội kép thông qua hệ thống cảm ứng đơn bội dựa trên hạt in vivo Tạo cây đơn bội nhằm mục đích thu được dòng đơn bội kép (DH) thuần được công nhận rộng rãi là một trong những chiến lược nhân giống hiệu quả nhất trong nông nghiệp hiện đại. Dưa hấu ( Citrullus lanatus ), một loại cây ăn quả quan trọng được biết đến với giá trị dinh dưỡng và hương vị, đã trải qua quá trình chọn lọc nhân tạo lâu dài dẫn đến sự hạn hẹp di truyền. Do đó, nhu cầu cấp thiết về một hệ thống cảm ứng đơn bội để tăng cường các phương pháp nhân giống truyền thống và tạo điều kiện phát triển các dòng DH (double haploid, đơn bội kép) thuần có giá trị.   Vào tháng 3 năm 2023, tạp chí Công nghệ Sinh học Thực vật ( Plant Biotechnology Journal ) đã xuất bản bài báo "Sản xuất dưa hấu đơn bội kép thông qua cảm ứng đơn bội từ mẹ" của nhóm của Xu Yong từ Học viện Khoa học Nông Lâm nghiệp Bắc Kinh. Báo cáo này giới thiệu việc sản xuất thành công cây DH thông qua hệ thống cảm ứn...

 Bước tiến mới về chất lượng hương vị của trái dâu tây Các hợp chất dễ bay hơi đặc trưng trong quả dâu tây được canh tác (Fragaria × ananassa) là yếu tố chính để thu hút khách hàng, nó có mối tương quan cao với sở thích của người tiêu dùng và sự hài lòng chung đối với dâu tây.   Furanone là chất tạo mùi thơm đặc trưng trong dâu tây, có tác động đáng kể đến hương vị của trái cây. Nghiên cứu cơ chế điều hòa của các hợp chất tạo mùi thơm trái cây có thể cung cấp cơ sở lý thuyết để nâng cao chất lượng hương vị trái cây. Gần đây, ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy rằng quá trình methyl hóa DNA đóng một vai trò quan trọng trong quá trình chín của trái cây trong các loại cây trồng làm vườn. Tuy nhiên, vai trò của quá trình methyl hóa DNA trong việc điều chỉnh các đặc điểm cụ thể, chẳng hạn như sinh tổng hợp furanone, vẫn chưa rõ ràng.   Tạp chí  Horticulture Research  (Nghiên cứu Làm vườn) đã công bố một bài báo từ nhóm nghiên cứu của giáo sư Kunsong Chen tại Đại h...

 Công nghệ mới có thể giúp cải thiện các giống cây có múi Phát triển các giống cây trồng cải tiến có chất lượng cao, kháng bệnh để mang lại lợi ích cho các nhà sản xuất nông nghiệp và người tiêu dùng có vẻ như là một nhiệm vụ khó khăn, nhưng các nhà khoa học của Texas A&M AgriLife Research có thể đã tìm ra gốc rễ của vấn đề.   Đĩa khảo nghiệm “rễ tơ” có thể được sử dụng để phát triển các giống cây có múi cải tiến và các loại cây trồng khác. Nguồn: Texas A&M AgriLife Researc.   Một công nghệ sinh học mới giúp phát triển và nhân giống cây có múi kháng bệnh bằng cách sử dụng rễ lông đang được phát triển bởi nhóm Nghiên cứu AgriLife do Tiến sĩ Kranthi Mandadi đứng đầu. Mandadi là Phó Giáo sư Nghiên cứu AgriLife tại Trung tâm Nghiên cứu và Mở rộng AgriLife Texas A&M tại Weslaco và là giảng viên của Khoa Bệnh học và Vi sinh Thực vật.   Cốt lõi của dự án là phát triển những cách mới để chống lại mầm bệnh gây ra bệnh vàng lá gân xanh ở cây có múi—một vấn đề nghiê...

 Tiếp cận tiến bộ sinh lý học, transcriptomic, proteomic, metabolomic và di truyền phân tử để cải tiến phẩm chất xoài Nguồn:  Sagar Datir ,  Sharon Regan . 2023. Advances in Physiological, Transcriptomic, Proteomic, Metabolomic, and Molecular Genetic Approaches for Enhancing Mango Fruit Quality. J Agric Food Chem.; 2023 Jan 11; 71(1):20-34. doi: 10.1021/acs.jafc.2c05958.    Xoài ( Mangifera indica  L.) cây cây ăn trái tạo nguồn dinh dưỡng qan trọng, thơm ngon với mùi vị đặc biệt hấp dẫn. Do bản chất antioxidant và dược phẩm của nó, trái xoài được người tiêu dùng chấp nhận đặc biệt về nghiên cứu sinh học và dược tính (pharmacognosy). Phẩm chất trái được người tiêu dùng chấp nhận, do vậy, hiểu biết rõ về cơ sở phân tử, sinh hóa, sinh lý trong phát triển trái xoài, sự chín quả, và sự tồ trữ trở nên cấp thiết. Tiếp cận những tiến bộ về transcriptomic, metabolomic, proteomic, và di truyền phân tử đã và đang dẫn chúng ta phải xác định được gen chủ yếu, ...

 Bản đồ GWAS chỉ ra vị trí “DNase I hypersensitive sites” trên lá cây dứa Nguồn: Kai Ouyang ,  Qifu Liang ,  Li Miao ,  Zhiliang Zhang ,  Zhanjie Li . 2023. Genome-wide mapping of DNase I hypersensitive sites in pineapple leaves. Front Genet.; 2023 Jul 4; 14:1086554. doi: 10.3389/fgene.2023.1086554.    Cây dứa [ Ananas comosus  (L.) Merr.] là loài cây trồng quan trọng có giá trị kinh tế nhất, sở hữu hệ thống quang hợp theo chu trình CAM (crassulacean acid metabolism) mà chu trình này có đặc điểm tăng hiệu quả sử dụng nước cao hơn bởi kiểm soát được sự đóng mở khí khổng cả ngày lẫn đêm.   Người ta muốn cung cấp luận điểm mới về cách điều tiết lá dứa chết như thế nào (diel regulatory landscape in pineapple leaves). Các tác giả tiến hành phương pháp lập bản đồ “genome-wide mapping” tại điểm nhạy cảm của  DNase I ( DHS s) của lá dứa vào ban ngày,  lúc 2:00 pm và ban đêm lúc 10:00 pm, thông qua phương pháp giản đơn  chạy...

 Phát tán bệnh Fusarium Wilt của các vườn chuối tại Mozambique bởi nấm Fusarium odoratissimum Tropical Race 4 Nguồn:  Anouk C van Westerhoven ,  Harold J G Meijer ,  Joost Houdijk ,  Einar Martínez de la Parte ,  Elie Luntadila Matabuana ,  Michael F Seidl ,  Gert H J Kema . 2023. Dissemination of Fusarium Wilt of Banana in Mozambique Caused by  Fusarium odoratissimum  Tropical Race 4. Plant Disease; 2023 Mar; 107(3):628-632. doi: 10.1094/PDIS-07-22-1576-SC.   Bệnh chuối có thuật ngữ chuyên môn là “Fusarium wilt”, viết tắt là FWB, là bệnh phát sinh từ đất do nấm  Fusarium  spp. gây ra. Trong thế kỷ trước, FWB đã tàn phá vùng trồng chuối Gros Michel ở Trung Mỹ. Hiện nay, bệnh này đang đe dọa trên tất cả vùng trồng chuối chủ lực của toàn thế giới. Đây là bệnh có tính chất “ổ dịch lan truyền” (epidemics), cực kỳ đa dạng.   Hình: Triệu chứng của bệnh “Fusarium Wilt” trên cây chuối.   Chuối Gros Michel đã bị...

 Đặc điểm nhận dạng mô đặc hiệu trên cơ sở toàn bộ hệ gen bằng phân tử “non-coding RNAs” của cây hồ tiêu (Piper nigrum L.) Nguồn:  Baibhav Kumar ,  Bibek Saha ,  Sarika Jaiswal ,  U B Angadi ,  Anil Rai ,  Mir Asif Iquebal . 2023. Genome-wide identification and characterization of tissue-specific non-coding RNAs in black pepper ( Piper nigrum  L.). Front Plant Sci.; 2023 Mar 16; 14:1079221. doi: 10.3389/fpls.2023.1079221.    Phân tử lncRNA (long non-coding RNAs) và phân tử circRNAs (circular RNAs) là hai lớp của ncRNA (non-coding RNAs) hiện diện chủ yếu trong tế bào thực vật và có nhiều chức năng điều tiết gen đích ở giai đoạn trước và sau phiên mãs. Trước đây được coi là rác (junck), những phân tử ncRNAs này chưa bao giờ được báo cáo có chức năng quan trọng trong điều tiết sự biểu hiện gen, nhất là khi cây bị stress. Hồ tiêu, tên khoa học là  Piper nigrum  L., mặc dù là cây có gia vị có giá trị kinh tế quan trọng nhất, nh...

 Phân tích metabolomic và transcriptomic hệ thống biến dưỡng của trái điều Nguồn:  Li Zhao ,  Bei Zhang ,  Haijie Huang ,  Weijian Huang ,  Zhongrun Zhang ,  Qiannan Wang ,  Hongli Luo ,  Bang An . 2023. Metabolomic and transcriptomic analyses provide insights into metabolic networks during cashew fruit development and ripening. Food Chem.; 2023 Mar 15; 404(Pt B):134765. doi: 10.1016/j.foodchem.2022.134765.    Hạt điều là nguồn thực phẩm thông dụng của thế giới hiện nay. Phổ biểu hiện phân giải cao của hệ thống metabolomes trong trái điều được hiểu biết rất ít cho đến nay. Theo kết quả nghiên cứu này, người ta tiến hành phân tích metabolome theo thời gian trái điều phát triển thông qua phương pháp  UHPLC-Q-Exactive-MS , và phương pháp  UHPLC-QTRAP-MS/MS (MRM) . Bên cạnh đó, kết quả phân tích mang tính chất tổng hợp về hệ thống metabolome theo thời gian kết hợp cơ sở dữ liệu transcriptome, người ta đã định tính đư...